Türkçe Öğretiminde Oyun
Oyun , Eğlenmek hoşca vakit geçirmek için yapılan yarış veya hünere denir.Oyunu genellikle çocuklar kendilerini eğlendirmek ,akıl ve fiziki gelişmelerini hızlandırmak için oynarlar.
Eğitim ise bireylerin belli bir zaman içinde davranış geliştirme sürecine denir.Eğitimsiz oyun düşünülmediği gibi oyunsuzda eğitim düşünülmemeli.Her zaman çocuklarınıza eğitici oyunlar öğretelim derler. Demek ki oyun eğitim ile alakası o kadar çok ki bu çocukluktan başlıyor.
Eğitimde oyunun önemi çok büyüktür.Özellikle okul öncesi ve okullarda başvurulan ve uygulanan yöntemdir.Bunun yanında Türkçe dil öğretiminde de oyundan faydalanılır.
Türkçe öğretim dersinde öğretmen oyunu seçerken dersin konusuna , öğrencilerin ilgi ve seviyelerine dikkat etmelidir.Konuyla ilgisi olmayan öğrencilerin ilgisini çekmeyen bir oyundan öğrenciler sıkılır.Sonuçta eğitim adına birşey yapılmaz.
Eğitimde oyunları ikiye ayırabiliriz.Bunlar :
--- Sınıf içi oyunlar
--- Sınıf dışı oyunlar
Türkçe dil öğretimi derslerinde genellikle sınıf içi oyunlara yer verilir.Dil öğretiminde öğrencilerin yetenekleri öne çiktiği gibi kendilerine güvenleride artar.
Yabancı dil öğretiminde öğrencinin derse olan adaptesi normalde 20-25 dakika olduğu herkes tarafından bilinen bir gerçek .Geri kalan kısmı öğrenci artık pasif halde iştirak edecektir.Bunu yok etmenin de en büyük yolu oyunla derse devam etmek.
Tabi bu yöntemi kullanırken maksadımız dersin geri kalan kısmını oynayarak geçirmek değildir.Bunda belli başlı maksatlarımız vardır ve oyunlardaki konuşmalar Türkçe olduğu için öğrencilerde bazı gelişmeler görülecektir. Bunlar :
a- Pratik konuşma becerileri gelişir.
b- Anlama ve anlatma kabiliyetleri gelişir.
c- Kelime hazineleri gelişir
d- Kelime telaffuzlarını doğru kullanmayı öğrenirler
e- Taklit yetenekleri gelişir
f- Ezber yetenekleri gelişir.
g- Öğrendiği konuları (dilbilgisi) pratikte kullanmayı öğrenir.
Şimdi bazı oyunları ayrıntılı bazılarının sadece isimlerinin verilmesi şeklinde sizlere Türkçede kullanabileceğimiz oyunlardan bahsetmek istiyorum.
OYUN 1:
Nerede Kullanılacak:Hazırlık
Amaç:KİMİN ? ve VUCUDUMUZ konularını işlerken şu oyun oynanabilir.
Bu benim burnum.
Öğretmen bir öğrenciyi karşısına alır ve oyunu şöyle açıklar.Ben kendi burnumu tuttuğum zaman ‘’bu benim burnum ‘’ dersem sende kulağını tutup ‘’ bu benim kulağım ‘’ diyeceksin.Böylece öğrettiğimiz konuların öğrenci tarafından tekrarı ve aklında kalması bakımından çok tesirli olacaktır.Önce oyun bir defa gösterilir daha sonra öğrenciler gruplara ayrılarak bir süre oynanır.
OYUN 2:
Nerede kullanılacak: Hazırlık
Amaç : sayıların öğretilmesi
Bom Oyunu
Öğretmen bir öğrenciden başlamak üzere saydırır. 5 veya 5 in katları kime gelirse o sayı yerine BOM der. BOM dan sonra saymaya devam edilir.Şaşıran oyuncu oyun dışı kalır.Bu 2,3 vs katları halınde de devam edilebilir.
OYUN 3:
Nerede kullanılacak: Bütün sınıflar
Amaç : Kelime ezberi
Kelimeyi bul
Öğrencilere öğrettiğimiz kelimelerin daha da kalıcı olmasını sağlamak amacıyla bu oyun sık sık kullanılabilir.Oyunu gruplara ayırarak ta oynayabiliriz . Meyveler, sebzeler,giysiler.....
Oynaniş şekli şöyle : Yahtaya öğrencilerimizin bulmasını ,istediğimiz kelimeleri harflerin yerlerini değiştirirerek yazarız.Öğrencilerimizde tahtaya hangi kelimenin yazılı olduğunu bulup defterlerine yazmalarını isteriz.Bütün kelimeleri bulan öğrenci birinci olur.
OYUN 4:
Nerede kullanılacak:8-9-10.sınıflar
Amaç :Nasıl? sorusuna cevap verme
Ayşe teyzenin kedisi......... Nasıl ?
Öğrenciler sırayla bir özellik söyler .Eğer oyunun daha da zor olmasını istersek özelliklerin alfabetik sıraya göre söylenmesi istenir.
Örnek:akıllı,becerikli,cimri.......
Bütün bu oyunları burada ayrıntılı bir şekide anlatma hem bizim için hem de sizin için büyük bir zaman alacağından geri kalan oyunların sadece isimlerini vererek geçeceğiz.
1- Sessiz tiyatro
2- Reklamların canlandırılması
3- Fotbol spikerliği yapmak
4- Şarkı müziğinin dinlenmesi ve öğrencinin devam etmesi
5- Sesli ve sessiz harflerle kelime öğretimi(bir kelime .....)
6- Kelime bulma oyunu (- - - - - )
7- Zincirleme kelime oyunu ( Elma ,Armut,Tiyatro....)
8- Hikaye özeti
9- Emir oyunu
10- Yorum yapma oyunu
11- Evet-hayır yarışması
12- Skeçlerle meslek oyunu
13- Muzip sorular oyunu
14- Robot oyunu
15- Nesi var oyunu
16- Tekerleme oyunu
17- Eş ve zıt anlamlı kelime oyunu
18- Otur kalk oyunu
19- Darağacı (kelimeyi bul ) oyunu
20- Doğru yanlış oyunu
21- Kategori oyunu
22- Resimle kelime öğrenme oyunu
23- Nerede ? oyunu
24- O Olursa oyunu
25- Suçlu oyunu
26- İsimler ve sıfatlar oyunu
27- Sen devam et oyunu
28- Bingo oyunu
29- Resmi anlatma oyunu
30- Cümle kurma oyunu
31- Yasak Harf oyunu