Yabancılara Türkçe Öğretimi

1.GÄ°RÄ°Åž

             Teknolojik geliÅŸmeler sayesinde mesafelerin kısalması ve iletiÅŸimin tüm dünya üzerinde yaygınlaÅŸmasıyla büyük bir köy haline gelen dünyada farklı milletlerden insanlar birbiriyle etkileÅŸim halindedir. Farklı milletlerden insanların bir arada kolay, hızlı ve etkili bir ÅŸekilde iletiÅŸim kurabilmeleri için de milletler arası bir dil kullanmaları gerekmektedir.

 Demircan, bireylerin anadilinden ayrı bir dil öğrenmesi gerektiÄŸine dikkat çekmiÅŸtir. Ä°nsanlar, toplumlar, uluslar arasında bireysel, kurumsal, ulusal düzeyde, ticaret, ekonomi, siyaset, askerlik, bilim, çalışma, turizm, eÄŸitim, kültür, sanat, haberleÅŸme alanlarında türlü yoÄŸunlukta ikili, çoklu olmak üzere, her türlü iliÅŸkinin kurulup yürütülmesi için anadilinden baÅŸka uluslar arası ortak dillerin öğrenilmesi gerekmektedir (Demircan, 1990). 20. yüzyılın ikinci yarısında insanların nasıl ikinci bir dil edindikleri ile ilgili sistematik çalışma oldukça yeni bir olgudur. Bu zamanda "küresel köy" ve "dünya geneli internet eriÅŸimi" insanlar arasında kendi yerel sözcüklerinin ötesinde bir iletiÅŸim yolu olmuÅŸtur (Ellis, 2003).

 KüreselleÅŸen dünyada çok uluslu birliklerin de oluÅŸmasıyla birlikte artık insanlar farklı ülkelerde çalışabilmekte ve yaÅŸayabilmektedir. Avrupa BirliÄŸi, üye ülkelerde dil çeÅŸitliliÄŸinin ve zenginliÄŸinin saÄŸlanması için vatandaÅŸlarını ikinci bir dil öğrenmeye teÅŸvik etmekte ve bu amaçla toplantılar düzenlemekte ve programlar hazırlamaktadır. 10 Aralık 1954 tarihli Avrupa Kültürel toplantısı sonucunda Strasborg'da toplanan Avrupa Konseyi tarafından "Avrupa VatandaÅŸlığı için Dil Öğrenme" adlı bir proje baÅŸlatılmasına karar verilmiÅŸtir. Bu proje, eylem alanları belirlemek ve geliÅŸtirmek, Avrupa BirliÄŸi içerisinde çok dilliliÄŸi özendirmek, dil öğrenme programlarını çeÅŸitlendirmek ve özelleÅŸtirmek, baÄŸlantılar ve deÄŸiÅŸim programları geliÅŸtirmek, yeni iletiÅŸim ve bilgi teknolojilerini yaymak gibi amaçları taşımaktır (Can, 2009).

 Ã‡ok dilli eÄŸitim antik çaÄŸlardan beri dünya genelinde uygulanan eÄŸitimsel bir uygulamadır. Dünyada çoÄŸu ülke resmi veya özel okullarda, genellikle her ikisinde, çok dilli eÄŸitimi önerir (Brisk, 2005). Örnek olarak misafir işçilerin dili (Danimarka'daki Türkler) uluslar arası diller (Ä°ngilizce) vb. Ãœlkemizde de eÄŸitimin çeÅŸitli kademelerinde gerek devlet okullarında gerekse özel kuruluÅŸlarda yabancı dil eÄŸitimi verilmektedir. Burada öğretilen dilin uluslar arası olup olmadığı önemlidir. Demircan'a (1990) göre uluslararası dili belirleyen ekonomi, bilim, teknoloji, askerlik alanlarında üstünlük ve din olmuÅŸtur.

 Son yıllarda ülkemizin dünyanın birçok ülkesiyle gerçekleÅŸtirdiÄŸi ticari, siyasi, kültürel iliÅŸkilerin yanında Türklerin dünya üzerinde geniÅŸ bir coÄŸrafyaya yayılması durumu da göz önüne alındığında Türkçenin uluslararası bir dil olduÄŸu kuÅŸkusuzdur. GeniÅŸ bir coÄŸrafyada gerek anadili olarak gerekse ikinci bir dil olarak Türkçenin kullanılması Türkçe öğretimi konusuna dikkatimizi çekmektedir. Türkçenin öğretimi; Türkçenin anadili ve yabancı dil olarak öğretimi olmak üzere iki baÅŸlık altında ele alınabilir ( Karababa, 2009).

 Tarihte Türkçenin yabancılara öğretilmesi amacıyla yazılan ilk eser Divân-ı Lügâti't-Türk'tür. Karahanlı Türkçesi dönemine ait olan Divân-ı Lügâti't-Türk, KaÅŸgarlı Mahmut tarafından, Araplara Türkçeyi öğretmek amacıyla yazılmış deÄŸerli bir sözlük çalışmasıdır. DiÄŸer taraftan Kıpçak Türkçesi dönemi, Türkçenin yabancılara öğretiminin en fazla öanm kazandığı ve Türkçenin saygınlığının dorukta olduÄŸu dönemdir. Bu dönemde Türk Dili'ne karşı ilgi artmış; bu ilgi Araplara Türkçeyi öğretmeyi amaçlayan kitapların yazılmasına neden olmuÅŸtur. 

Devamını okumak için tıklayınız...

Mehmet Volkan DEMÄ°REL

Dokuz Eylül Ün.Buca Eğt Fak. Bu e-Posta adresi istek dışı postalardan korunmaktadır, görüntülüyebilmek için JavaScript etkinleştirilmelidir

BUCA EĞİTİM FAKÜLTESİ DERGİSİ 31 (2011)